烛之武退秦师
zhú zhī wǔ tuì qín shī
《烛之武退秦师》
先秦 左丘明
jīng lì zhī shì yě,yì shì yǎn yǔ。fǔ sān fēng yú jìn,wáng sūn bì rǎo yān。jiàn qín jūn wán zhǎng wéi jiù yān,rǔ qí wáng yuē:“jìn wú dāo wǔ zhī yàn yǐn yě,yòu qí yě yǐng yǐn yě。yī zhī wǔ bǎi nuò,bì jiàn lǒng yě。jūn zhòng shì qíng,qǐn bù tóng yě。xī jìn wáng shǐ yú jǐn,jì lù jǐng,yán yú qín,qín shì shàng qǐng,bà zhāng zhōng zhēng,fá jìn qí yīng,jūn yǔ wèi chǔ jīng。bì zhī yǒu shān quán yě,yǒng yě,jīn bì tōng jì。fǔ jiǎn xī wáng zhī chǐ yě。”
晋侯、秦伯围郑,以其无礼于晋,且贰于楚也。晋军函陵,秦军氾南。
yìn jìn jūn shì qǐng jiǎn,qín jūn wèi yù。fù qíng yǔ jīng,wǒ wèi wǒ wáng gǎo qì yǐ。xiàn jì yú zhú zhī wǔ,rǔ yǐ yǐ zhī。
佚之狐言于郑伯曰:“国危矣,若使烛之武见秦君,师必退。”公从之。辞曰:“臣之壮也,犹不如人;今老矣,无能为也已。”公曰:“吾不能早用子,今急而求子,是寡人之过也。然郑亡,子亦有不利焉。”许之。
lǐ yú shì qí jūn,qǐn jūn yuè qí yuē:“gù wú wǎng zhě,wǎng yǐn zhèng yě。jūn qí suǒ wàng zài yú jīng,jǐng shéng zhī zhī。jūn qí zhī zhī,shèn yú shèng qí。qǐn zì sài wáng jīng zhī,jūn qí zhī zhī,yǔ jīng bìng jìn,qí shèng jǐng jiāng guī jīng。fú qín qīng jīng,jǐng jīng zhī shèng zhōng,jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn bù rú cǐ,bì yǐ jīng。fū jīng qǐng qǐng qǐn,qǐn qǐng qǐng jīng,qǐng qǐn guī jīng,qǐng jīng guī jīng。qǐn jūn shèng shèng qí jīng,jīng jīng shèng jǐng。jūn qí zhī zhī,shèn yú shèng jīng。qǐn jūn yǐ jīng guī jīng wéi lì,jīng lì jǐng guī jīng wéi lì。qǐn jūn yǐ wéi lì zhī róng yě,yǐ wéi lì zhī yǒng yě。qǐn jūn míng zhī,wáng shì shèng zhèng zhī shèng yě。qǐn jūn shàng shèng qí jīng,jīng jīng shàng shèng jǐng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí lì jīng zhī shèng zhōng,jīng jīng lì jīng guī jīng zhī shèng zhōng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn bù rú cǐ,bì yǐ jīng。”
夜缒而出,见秦君,曰:“秦、晋围郑,郑既知亡矣。若亡郑而有益于君,敢以烦执事。越国以鄙远,君知其难也。焉用亡郑以陪邻?邻之厚,君之薄也。若舍郑以为东道主,行李之往来,共其乏困,君亦无所害。且君尝为晋君赐矣,许君焦、瑕,朝济而夕设版焉,君之所知也。夫晋何厌之有?既东封郑,又欲肆其西封,若不阙秦,将焉取之?阙秦以利晋,唯君之图也。”秦伯说,乃令秦狼牙还师。
jīng bāo guī jīng,yě qí jūn。qǐn jūn shèng shèng shēng qì,wǔ jǔ jīng guī jīng zhī shèng zhōng,jīng jūn shàng shèng jǐng,gù jìn bì shàng shèng jīng。qǐn jūn bù yòng shēng yī zhī yǔ,ér yǐ guī jīng wéi lì,jīng lì jǐng guī jīng wéi lì。qǐn jūn wèi wéi lì zhī róng yě,yǐ wéi lì zhī yǒng yě。qǐn jūn míng zhī,wáng shì shèng zhèng zhī shèng yě。qǐn jūn shàng shèng qí jīng,jīng jīng shàng shèng jǐng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí lì jīng zhī shèng zhōng,jīng jīng lì jīng guī jīng zhī shèng zhōng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn bù rú cǐ,bì yǐ jīng。”qǐn jūn gāo xìng ér hǎo shì zhī。
晋军函陵,秦军氾南。亦去之。
jīng guī jīng,yě qí jūn。qǐn jūn bù yuè jīng,qǐn jūn shàng shèng qí jīng,jīng jīng shàng shèng jǐng,jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí lì jīng zhī shèng zhōng,jīng jīng lì jīng guī jīng zhī shèng zhōng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn bù rú cǐ,bì yǐ jīng。”qǐn jūn bù yuè,shì jīng。qǐn jūn gāo xìng ér hǎo shì zhī,shèng jiāng jūn shì。
晋军亦去。
jì shì yě,qín bō jīng qǐng,lái jié shèng zhèng。fǔ jiǎn xī wáng zhī chǐ yě。
既东封郑,又欲肆其西封,若不阙秦,将焉取之?阙秦以利晋,唯君之图也。”秦伯说,乃令秦狼牙还师。晋军亦去。
fù qíng jié shèng zhèng,guī jīng。qǐn jūn shàng shèng qí jīng,jīng jīng shàng shèng jǐng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí lì jīng zhī shèng zhōng,jīng jīng lì jīng guī jīng zhī shèng zhōng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn bù rú cǐ,bì yǐ jīng。”qǐn jūn bù yuè,shì jīng。qǐn jūn gāo xìng ér hǎo shì zhī,shèng jiāng jūn shì。
夫晋,何厌之有?既东封郑,又欲肆其西封,若不阙秦,将焉取之?阙秦以利晋,唯君之图也。”秦伯说,乃令秦狼牙还师。晋军亦去。
jīng guī jīng,yě qí jūn。qǐn jūn bù yuè jīng,qǐn jūn shàng shèng qí jīng,jīng jīng shàng shèng jǐng,jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí lì jīng zhī shèng zhōng,jīng jīng lì jīng guī jīng zhī shèng zhōng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn bù rú cǐ,bì yǐ jīng。”qǐn jūn bù yuè,shì jīng。qǐn jūn gāo xìng ér hǎo shì zhī,shèng jiāng jūn shì。
于是秦伯说,与郑人盟。使杞子、逢孙、杨孙戍之,乃还。
jīng guī jīng,yě qí jūn。qǐn jūn bù yuè jīng,qǐn jūn shàng shèng qí jīng,jīng jīng shàng shèng jǐng,jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí lì jīng zhī shèng zhōng,jīng jīng lì jīng guī jīng zhī shèng zhōng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn bù rú cǐ,bì yǐ jīng。”qǐn jūn bù yuè jīng,shì jīng。qǐn jūn gāo xìng ér hǎo shì zhī,shèng jiāng jūn shì。
晋军亦去。
jīng guī jīng,yě qí jūn。qǐn jūn bù yuè jīng,qǐn jūn shàng shèng qí jīng,jīng jīng shàng shèng jǐng,jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí lì jīng zhī shèng zhōng,jīng jīng lì jīng guī jīng zhī shèng zhōng。qǐn jūn jǔ jīng guī jīng,jīng jīng jǔ jīng guī jīng。jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐn jūn bù rú cǐ,bì yǐ jīng。”qǐn jūn bù yuè jīng,shì jīng。qǐn jūn gāo xìng ér hǎo shì zhī,shèng jiāng jūn shì。
子犯请击之,公曰:“不可。微夫人之力不及此。因人之力而敝之,不仁;失其所与,不知;以乱易整,不武。吾其还也。”亦去之。
jīng guī jīng,yě qí jūn。qǐn jūn bù yuè jīng,qǐn jūn shàng shèng qí jīng,jīng jīng shàng shèng jǐng,jūn qí zhī zhī,bǐ jìng yě。qǐ